Het schaap met de vijf poten

Inleiding

Verschillende rollen in projectmanagement: meer dan één pet op
Het is oktober en de herfstvakantie is net voorbij. Op de terugweg van een kennismakingsgesprek met een potentiële opdrachtgever gaat mijn telefoon. Vandaag maak ik een uitzondering op het ‘mono’-rijden.

“Hi schat, hoe ging het?” klinkt het vertrouwd aan de andere kant van de lijn.
“Goed,” antwoord ik kort. Het was inderdaad een waardevol gesprek.
“En, weet je nu wat je moet doen?”
“In grote lijnen wel,” zeg ik. “Maar ik vermoed dat het niet bij één rol blijft.”
“Hoe bedoel je dat?” vraagt ze.

Het gesprek bracht me tot een herkenbaar inzicht: binnen veel organisaties is het onderscheid tussen project-, programma- en portfoliomanagement niet altijd scherp. Vaak wordt van één persoon verwacht meerdere rollen op zich te nemen. Maar hoe verhouden die verschillende rollen in projectmanagement zich eigenlijk tot elkaar? En wat betekent dat voor de aanpak en het resultaat?

Bij KWD Resultaatmanagement bieden we uitgebreide diensten op het gebied van resultaatmanagement om projecten succesvol te realiseren.

De evolutie van projectmanagementrollen: één persoon, meerdere petten
Drie maanden later ben ik inmiddels gestart bij mijn nieuwe opdracht. De eerste weken stonden in het teken van kennismaken met de organisatie en het scherp krijgen van mijn bijdrage. Vanuit mijn klassieke projectmanagementachtergrond begon ik met het creëren van overzicht – een aanpak die ook mijn opdrachtgever hielp. Op basis daarvan konden we mijn opdracht én mijn rol – of beter: rollen – duidelijker formuleren.

Tijdens een overleg toonde mijn opdrachtgever een PowerPoint met organigrammen waarin mijn naam met meerdere titels verscheen: Transitiemanager, Cut-over manager, Post-development manager. En op andere slides werd ik zelfs als programmamanager aangeduid. Logisch, want ik werk aan meerdere projecten tegelijk, in verschillende landen. Daarmee onderscheidt mijn rol zich van die van een traditionele projectmanager, die vaak op één project actief is. Het werd duidelijk: ik was het spreekwoordelijke schaap met de vijf poten.

“Vind je dat niet erg?”, vroeg mijn vrouw later. Mijn antwoord was simpel: “Nee. Zolang de verwachtingen helder zijn en ik waarde toevoeg, maakt de titel me weinig uit.”

En daar zat precies de crux. Wat zet je onderaan je e-mailhandtekening wanneer je meerdere rollen vervult? Na een korte rondvraag bij het koffieapparaat bleek niemand echt te weten wat de genoemde titels precies inhielden. Daarom liet ik mijn functietitel simpelweg achterwege en focuste ik in mijn introducties op wat ik daadwerkelijk doe. Opvallend genoeg vroeg niemand ooit naar mijn titel; het enige wat telde was mijn bijdrage.

Die gedachte kreeg een vervolg toen mijn opdrachtgever mij vroeg tijdelijk een deel van zijn rol over te nemen tijdens zijn vakantie: die van escalatiemanager. Een cruciale rol, want je bent aanspreekpunt wanneer het misgaat. Hoewel bijna elke organisatie iemand in deze positie heeft, bestaat er zelden een officiële functietitel voor. Misschien omdat de term ‘escalatie’ een negatieve lading heeft – iets wat men liever vermijdt.

Tijdens een diner met een vriend uit de bouwsector kwam het onderwerp ‘rollen’ opnieuw ter sprake. “In de bouw hebben we geen scrum masters,” zei hij met een glimlach. “We hebben voormannen.”
Nieuwsgierig zocht ik de definitie van een meewerkend voorman op en zag:

• Je stuurt een team aan van 5 tot 15 mensen

• Je bewaakt voortgang en kwaliteit

• Je coacht, overlegt en anticipeert

Toen ik hem uitlegde wat ik als transitiemanager, cut-over manager en post-development manager doe, viel het kwartje.
Als transitiemanager verbind en motiveer ik mensen zodat ze hun nieuwe verantwoordelijkheden begrijpen en omarmen – een strategische rol.
Als cut-over manager focus ik op de overdracht van het project naar de beheerorganisatie – een tactische, procesgerichte rol.
En als post-development manager houd ik me bezig met de doorontwikkeling van het product – een operationele rol, vergelijkbaar met een product owner.

Zijn reactie vatte het mooi samen: “Dus je beweegt je op alle niveaus van de organisatie, denkt mee én voert uit.” Precies. En daarom zijn die verschillende rollen in projectmanagement geen loze titels, maar essentieel voor het behalen van resultaat.

Onze aanpak helpt organisaties bij het professionaliseren van hun projectmanagementprocessen.

Conclusie: Verschillende rollen in projectmanagement

Mijn opdracht loopt nog steeds en het ziet ernaar uit dat ik binnenkort weer een nieuwe rol op me neem, dit keer tijdens en na de hypercare-periode van het programma. Wat mijn functietitel dan zal zijn? Dat weet ik nog niet – en eerlijk gezegd maakt het me ook weinig uit. Zolang de inhoud van mijn rol helder is en ik waarde kan leveren, ben ik tevreden.

Als ik dan toch in één titel gevangen zou moeten worden, dan zou ik zeggen: ik ben resultaatmanager. Want wat al die verschillende rollen in projectmanagement gemeen hebben, is dat ze uiteindelijk draaien om hetzelfde: het realiseren van resultaat. En precies dat is waar ik elke dag met plezier aan werk.